Nederlands Soortenregister

Overzicht van de Nederlandse biodiversiteit

Iepenzigzagbladwesp Aproceros leucopoda

Foto: Hans Jonkman

Indeling

Argidae [familie]
Aproceros [genus] (1/0)
leucopoda [soort]

Aproceros leucopoda behoort tot de bladwespfamilie Argidae. Deze zijn als volwassen insect van andere wespachtigen te onderscheiden aan het ontbreken van een wespentaille tussen borststuk en achterlijf in combinatie met kenmerkende drieledige antennen die bestaan uit twee korte basisleden en een veel langer eindlid. Aproceros leucopoda is 4,5-6,1 mm lang en heeft een spanwijdte van 10,6-13,3 mm. De dieren zijn vrijwel geheel zwart met ivoorwitte schenen. Voorjaarsdieren hebben zwarte dijen, terwijl deze bij zomerdieren vrijwel geheel wit zijn. Elders in het verspreidingsgebied wordt ook melding gemaakt van exemplaren met een gedeeltelijk bruin borststuk en achterlijf, maar die zijn tot nu toe in ons land niet gevonden.

De larven hebben – zoals alle vrijlevende bladwesplarven – een rupsachtig uiterlijk, maar zijn van echte rupsen te onderscheiden aan het pootloze vierde lichaamssegment. Echte rupsen hebben geen poten op het vierde én vijfde (of meer) lichaamssegment. De larven van Aproceros leucopoda zijn vrijwel onbehaard, groen met een kenmerkende T-vormige zwarte vlek op de zijkant van het tweede en derde lichaamssegment, net boven de poten, en hebben een groenachtige of bruingroene kop met een donkere verticale band die over de kop heenloopt.

De larven leven alleen op iepen. Jonge tot half-volgroeide larven van Aproceros leucopoda veroorzaken daar een karakteristiek zigzag-vormig vraatpatroon dat aan de bladrand begint en tussen de zijnerven in de richting van de hoofdnerf loopt (zie ‘beeld en geluid’). Als de larven groot genoeg zijn om ook de zijnerven door te bijten verdwijnt geleidelijk dit karakteristieke vraatbeeld.

Bron

Auteur(s)

Mol, A.W.M.